wniosek o przystąpienie do trzeciego czytania bez kierowania projektu do komisji
PrzyjętoPkt. 15 Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o rynku kryptoaktywów (druki nr 2064 i 2093)
Wyniki głosowania
Sejm przegłosował (237 za, 186 przeciw) wniosek o przejście do trzeciego czytania ustawy o rynku kryptoaktywów bez odsyłania projektu z powrotem do komisji — co oznacza, że zaraz po tym głosowaniu mogło odbyć się głosowanie końcowe nad całą ustawą.
W skrócie
Polska wdraża unijne rozporządzenie MiCA (Markets in Crypto-Assets, UE 2023/1114) — czyli ogólnoeuropejskie przepisy porządkujące rynek kryptowalut. Ustawa określa, kto może legalnie oferować kryptoaktywa (np. bitcoina, stablecoiny, tokeny) w Polsce, jakie musi mieć zezwolenia i jak będzie nadzorowany przez KNF (Komisję Nadzoru Finansowego). Głosowanie było proceduralne — koalicja rządząca zdecydowała, że nie trzeba ponownie odsyłać projektu do komisji, i od razu można głosować nad całą ustawą.
Co się zmienia
- 1KNF (Komisja Nadzoru Finansowego) zostaje jedynym polskim organem nadzorczym nad rynkiem kryptoaktywów — będzie wydawać i cofać zezwolenia, prowadzić kontrole i nakładać kary (art. 56 ustawy / art. 93 ust. 1 rozporządzenia MiCA — wyznacza właściwy organ krajowy)
- 2Firmy oferujące usługi kryptoaktywowe (CASP — czyli giełdy kryptowalut, portfele, doradcy itp.) będą musiały uzyskać zezwolenie KNF lub unijne zezwolenie MiCA — bez tego grozi kara do 5 mln zł lub 5 lat więzienia (art. 121 ustawy — typizuje przestępstwo nielegalnego świadczenia usług kryptoaktywowych)
- 3Podmioty wpisane dziś do rejestru walut wirtualnych mogą działać na dotychczasowych zasadach maksymalnie do 1 lipca 2026 r. — potem rejestr ulega likwidacji (art. 162 i 166 ustawy — przepisy przejściowe i likwidacja rejestru)
- 4KNF będzie prowadzić jawny Rejestr Domen służących nielegalnej działalności kryptoaktywowej — operatorzy telekomunikacyjni (dostawcy internetu) muszą zablokować dostęp do wpisanej domeny w ciągu 48 godzin (art. 66–72 ustawy — tworzą rejestr domen i obowiązek blokady DNS)
- 5Sprzedaż i zamiana kryptoaktywów zostaje zwolniona z podatku od czynności cywilnoprawnych PCC (art. 138 ustawy — zmienia ustawę o PCC, aktualizując zwolnienie podatkowe do definicji z rozporządzenia MiCA)
- 6Fundusze inwestycyjne zamknięte (FIZ) będą mogły inwestować w tokeny ART i EMT (stablecoiny), ale maksymalnie 20% aktywów, z czego nie więcej niż 10% od jednego emitenta (art. 144 ustawy — zmienia ustawę o funduszach inwestycyjnych)
- 7Emitenci tokenów powiązanych z aktywami (ART — np. stablecoiny powiązane z koszykiem walut) mogą zapłacić karę do 22 284 000 zł lub 12,5% rocznego przychodu za naruszenia przepisów MiCA (art. 104 ustawy — określa wysokość kar administracyjnych)
- 8Emisja tokenów e-pieniądza (EMT — np. stablecoin w euro/złotych) zostaje uznana za czynność bankową, banki spółdzielcze też mogą je emitować, ale SKOK-i nie (art. 137, 139, 149 ustawy — zmieniają prawo bankowe, ustawę o bankach spółdzielczych i ustawę o SKOK)
- 9Kantory internetowe niebędące dostawcami usług płatniczych mają 6 miesięcy na dostosowanie działalności lub jej zakończenie (art. 158 ustawy — przepis przejściowy dla kantorów internetowych)
- 10Ustawa wchodzi w życie 14 dni po ogłoszeniu, z wyjątkiem przepisów o Rejestrze Domen, które zaczną obowiązywać po 4 miesiącach od ogłoszenia (art. 168 ustawy — przepis końcowy o wejściu w życie)
Kogo dotyczy
Giełdy i portfele kryptowalutowe (CASP) działające w Polsce — muszą uzyskać zezwolenie KNF; ok. 1 261 podmiotów wpisanych do rejestru walut wirtualnych (w tym 361 jednoosobowych działalności, 43% to obcokrajowcy) — mają czas do 1 lipca 2026 r.; 23 kantory internetowe prowadzące bezgotówkową wymianę walut; 29 banków komercyjnych i 492 banki spółdzielcze; posiadacze kryptowalut i stablecoinów (ochrona ich środków przed egzekucją komorniczą); fundusze inwestycyjne zamknięte (FIZ); operatorzy telekomunikacyjni i dostawcy hostingu (obowiązek blokowania domen); podatnicy PIT i CIT obracający kryptoaktywami; SKOK-i (zakaz emisji EMT)
Praktyczny wpływ
Klienci polskich giełd kryptowalut zyskują ochronę — ich środki pieniężne i kryptoaktywa trzymane u pośrednika (CASP) nie będą mogły być zajęte przez komornika w razie problemów finansowych firmy (art. 128–129 ustawy). Reklamacje wobec giełd kryptowalutowych będzie można składać do Rzecznika Finansowego — tak jak skargi na banki czy ubezpieczycieli. Nielegalne serwisy kryptowalutowe będą blokowane na poziomie DNS (tj. wpisując adres strony w przeglądarce, użytkownik trafi na stronę KNF zamiast do nielegalnej platformy). Emisja tokenów powiązanych z aktywami nie generuje przychodu podatkowego dla emitenta aż do momentu odkupienia tokenów przez klientów — co zmniejsza obciążenie podatkowe w momencie emisji.
Kontrowersje
Posłowie mniejszości (Gomoła, Ćwik, Romowicz) złożyli wnioski mniejszości kwestionujące kilka konkretnych przepisów: proponowali obniżenie opłaty rocznej dla emitentów tokenów ART/EMT z 0,5% do 0,1% średnich zobowiązań, a także chcieli wykreślić przepis ograniczający kantory internetowe wyłącznie do licencjonowanych dostawców usług płatniczych (art. 142 — zmiana Prawa dewizowego) oraz przepisy dające bankom i GPW nowe uprawnienia w zakresie usług kryptoaktywowych. Głosowanie przebiegło niemal idealnie wzdłuż linii koalicja–opozycja: KO, PSL, Polska2050 i Lewica głosowały za, PiS i Konfederacja — przeciw.
Powiązane głosowania
8 innych głosowań w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych