głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPunkt porządku obrad
Pkt. 2 Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody (druki nr 1171 i 1228)
Wyniki głosowania
Sejm przyjął całość rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody (231 głosów za, 200 przeciw, 1 wstrzymał się) — tworzy wyspecjalizowaną Komisję do spraw CITES zamiast Państwowej Rady Ochrony Przyrody przy wydawaniu opinii o zezwoleniach i świadectwach na handel chronionymi gatunkami.
W skrócie
CITES (Konwencja o międzynarodowym handlu dzikimi zwierzętami i roślinami gatunków zagrożonych wyginięciem) wymaga, żeby przed wydaniem zezwolenia na import, eksport czy hodowlę np. egzotycznych zwierząt albo wyrobów ze skóry węża organ naukowy wyda opinię. Dotąd robiła to Państwowa Rada Ochrony Przyrody (PROP, szeroki organ doradczy ok. 40 osób), ale w 2023 r. musiała wydać ponad 1500 opinii i opóźnienia przekraczały 3 miesiące. Ustawa zastępuje PROP w tej roli węższą Komisją do spraw CITES (5–10 ekspertów) z ustawowymi terminami na opinię. Wcześniejszego dnia Sejm odrzucił dwa wnioski mniejszości posła A. Palucha — zostaje wersja rządowa.
Co się zmienia
- 1Państwowa Rada Ochrony Przyrody traci rolę organu naukowego CITES — zastępuje ją Komisja do spraw CITES (art. 61 ust. 2 druku 1228 — wskazuje, kto w Polsce pełni funkcję ekspertów od gatunków chronionych w procedurze unijnej)
- 2Powstaje nowy organ opiniodawczy: Komisja do spraw CITES przy ministrze środowiska, składana z 5–10 członków powoływanych przez ministra (art. 94a i art. 94b ust. 1 druku 1228 — tworzy wyspecjalizowany zespół tylko do spraw handlu chronionymi gatunkami)
- 3Komisja ma 14 dni na opinię od otrzymania wniosku, a jeśli podmioty konsultowane nie odpowiedzą w 30 dni — maksymalnie 45 dni (art. 61 ust. 11–13 druku 1228 — ustawowe limity czasu, które mają skrócić czekanie na dokument CITES)
- 4Minister środowiska wydaje zezwolenia i świadectwa CITES (107 zł opłata skarbowa za zezwolenie, 17 zł za świadectwo) po zaopiniowaniu przez Komisję (art. 61 ust. 1 i 3 druku 1228 — minister pozostaje organem administracyjnym decydującym o dokumentach)
- 5Do wniosku wystarczy oświadczenie o niekaralności za naruszenie przepisów CITES z ostatnich 3 lat zamiast zaświadczenia z Krajowego Rejestru Karnego (art. 61 ust. 6–7 druku 1228 — uproszczenie dokumentów składanych przez wnioskodawcę)
- 6Członkowie Komisji dostają 120 zł brutto za opinię, 180 zł za opinię zbiorczą, a przy przekroczeniu terminów — odpół (60 zł / 90 zł) (art. 94b ust. 10–12 druku 1228 — wynagrodzenie za pracę ekspertów finansowane z budżetu państwa)
- 7Na działalność Komisji przeznaczono limit 1 920 000 zł w latach 2025–2034, po 192 000 zł rocznie; przy groźbie przekroczenia limitu o min. 10 % minister może wydawać więcej opinii zbiorczych (art. 4 druku 1228 — reguła wydatkowa i mechanizm oszczędnościowy)
- 8Sprawy zaległe bez opinii PROP przechodzą do Komisji — minister przekazuje je w 7 dni, Komisja ma 60 dni na opinię (art. 3 druku 1228 — przepisy przejściowe dla wniosków „w toku”)
- 9Dane osobowe z wniosków CITES przechowywane są 50 lat, a od opinii Komisji nie można się odwołać do sądu administracyjnego (art. 61 ust. 4 i 19 druku 1228 — długie archiwizowanie danych i wyłączenie kontroli sądowej nad opinią naukową)
- 10Powołanie pierwszego składu Komisji następuje w 21 dni od wejścia w życie przepisów przejściowych — dzień po ogłoszeniu ustawy (art. 2 i art. 5 druku 1228 — szybki start nowego organu)
Kogo dotyczy
Firmy handlujące okazami CITES (ok. 30–40 podmiotów, ponad 1000 wniosków rocznie — m.in. meble, odzież, skóry gadów, koralowce, hodowle), osoby prywatne składające wnioski (sokolnicy, myśliwi, właściciele zwierząt chronionych — 10–50 wniosków rocznie), ogrody zoologiczne i botaniczne, importerzy i hodowcy zwierząt egzotycznych, Państwowa Rada Ochrony Przyrody (utrata roli organu naukowego CITES), nowi członkowie Komisji do spraw CITES, Ministerstwo Klimatu i Środowiska, powiatowi lekarze weterynarii, Główny Inspektorat Weterynarii, Krajowa Administracja Skarbowa (powiadamiana o cofnięciu zezwoleń).
Praktyczny wpływ
Przedsiębiorcy i osoby prywatne czekające na zezwolenia CITES powinni szybciej dostać decyzję — rząd liczy na skrócenie postępowań, które dotąd bywały wydłużane o ponad 3 miesiące przez zaległości PROP. Opłaty skarbowe za zezwolenie (107 zł) i świadectwo (17 zł) nie pokrywają kosztów opinii — finansuje je budżet państwa. Jeśli roczny limit wydatków (192 000 zł) będzie zagrożony, minister może grupować podobne sprawy w opinie zbiorcze, co może oznaczać mniej indywidualnej oceny każdego wniosku. Skazanie za naruszenie przepisów CITES w ciągu 3 lat przed wnioskiem skutkuje automatyczną odmową lub cofnięciem dokumentu.
Powiązane głosowania
2 inne głosowania w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych
