głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPkt. 24 Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej (druki nr 2389 i 2391)
Wyniki głosowania
Sejm przyjął niemal jednogłośnie (428 za, 12 przeciw — tylko Konfederacja głosowała przeciw) ustawę wprowadzającą ustawowy limit cen benzyny i oleju napędowego na stacjach paliw, zamykając tym samym cały proces legislacyjny zapoczątkowany rządowym projektem (druk 2389) i zmodyfikowany przez Komisję Finansów Publicznych (druk 2391).
W skrócie
Rząd Tuska wprowadza odgórny pułap cenowy na benzynę i diesel na stacjach paliw — odpowiedź na gwałtowny wzrost cen ropy wywołany konfliktem zbrojnym USA i Izraela z Iranem, który w marcu 2026 r. podniósł hurtowe ceny paliw w Polsce o ponad 50% w ciągu kilku tygodni. Każdego dnia roboczego Minister Energii będzie ogłaszał w Monitorze Polskim (oficjalny dziennik rządowy), ile maksymalnie może kosztować litr paliwa na stacji — obliczone według wzoru opartego na cenach hurtowych pięciu największych graczy rynkowych plus podatki plus 30 groszy marży operacyjnej. Stacja, która sprzeda drożej, może dostać karę do 1 miliona złotych; kontrolować przestrzeganie przepisów będą celnicy z Krajowej Administracji Skarbowej. Ustawa obowiązuje tylko tak długo, jak długo rząd utrzymuje obniżoną stawkę VAT na paliwa — nie jest to więc mechanizm stały, lecz instrument kryzysowy.
Co się zmienia
- 1Wprowadzenie maksymalnej ceny paliw ciekłych (benzyny i diesla) na stacjach paliw — nowy art. 34a ust. 1 ustawy o zapasach (druk 2391): przepis działa wyłącznie w okresie, gdy w Polsce obowiązują obniżone stawki VAT na paliwa; wszystkie stacje paliw są bezwzględnie zobowiązane do jego stosowania.
- 2Wzór obliczania ceny maksymalnej — art. 34a ust. 2 (druk 2391): cena = średnia arytmetyczna cen hurtowych sprzedaży paliwa przez 5 największych producentów/handlowców z poprzedniego dnia roboczego + podatek akcyzowy (podatek od produkcji paliw) + opłata paliwowa (specjalna danina na Fundusz Dróg Samorządowych) + 0,30 zł/litr tytułem kosztów operacyjnych stacji + VAT.
- 3Obowiązek codziennego raportowania cen przez 5 największych graczy hurtowego rynku paliw — art. 34a ust. 3 (druk 2391): do godz. 9.00 każdego dnia roboczego muszą elektronicznie informować Ministra Energii o stosowanych cenach hurtowych; za niedopełnienie tego obowiązku grozi kara do 1 mln zł.
- 4Codzienne ogłaszanie ceny maksymalnej przez Ministra Energii w Monitorze Polskim — art. 34a ust. 5 (druk 2391 doprecyzował: obwieszczenie musi trafiać do Monitora Polskiego; rządowy projekt druk 2389 nie wskazywał, gdzie cena ma być publikowana); nowa cena wchodzi w życie następnego dnia po ogłoszeniu.
- 5Zakaz sprzedaży paliwa powyżej ceny maksymalnej — art. 34a ust. 7 (druk 2391): oferowanie paliwa po wyższej cenie niż ogłoszona w obwieszczeniu jest wprost zakazane pod groźbą kary.
- 6Kara pieniężna do 1 000 000 zł — art. 63 ust. 18 (nowy; druk 2391, poprawka redakcyjna: 'przypadkach' zamiast 'przypadku'): za trzy typy naruszeń — brak codziennego raportu cenowego przez producenta/handlowca (pkt 22), niestosowanie ogłoszonej ceny maksymalnej przez stację (pkt 23) oraz sprzedaż paliwa powyżej tej ceny (pkt 24).
- 7Zmiana organu nakładającego kary — art. 64 ust. 8 (druk 2391, zmiana wprowadzona przez komisję): zamiast Szefa KAS (centralny szef całej Krajowej Administracji Skarbowej dla całej Polski) kary wymierza naczelnik lokalnego urzędu celno-skarbowego, który faktycznie przeprowadził kontrolę na danej stacji — co skraca ścieżkę decyzyjną.
- 8Objęcie stacji paliw kontrolą celno-skarbową — art. 54 ust. 2 pkt 12d i art. 62 ust. 5 pkt 7a ustawy o KAS (druk 2391): celnicy (Krajowa Administracja Skarbowa) otrzymują formalną podstawę prawną do kontrolowania przestrzegania ceny maksymalnej — mogą wchodzić na stacje z legitymacją i stałym upoważnieniem.
- 9Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia w Dzienniku Ustaw — art. 4 (druk 2391): brak tradycyjnego vacatio legis (okresu przejściowego), co rząd uzasadnia pilnością sytuacji geopolitycznej.
Kogo dotyczy
Kierowcy i użytkownicy samochodów (bezpośrednio przy zakupie paliwa); właściciele i operatorzy stacji paliw (3 571 stacji zarejestrowanych w rejestrze URE) — muszą dostosować ceny do dziennych limitów pod groźbą kary milionowej; pięć największych firm hurtowego rynku paliw (m.in. PKN Orlen) — mają nowy codzienny obowiązek informacyjny wobec Ministra Energii; Minister Energii — musi codziennie publikować obwieszczenie z ceną maksymalną; Krajowa Administracja Skarbowa (celnicy) — otrzymuje nowe uprawnienia kontrolne na stacjach paliw.
Praktyczny wpływ
Ustawa obowiązuje tylko przez czas, gdy rząd utrzymuje obniżony VAT na paliwa — jest to mechanizm tymczasowy, nie trwały element prawa. Rząd uzasadnia pilność konfliktem na Bliskim Wschodzie, który przełożył się na wzrost cen ropy o ponad 40% w ciągu czterech tygodni marca 2026 r. Cena maksymalna z piątku/przed-świąteczna obowiązuje przez cały weekend i dni wolne do następnego dnia roboczego — stacje nie mogą podnosić cen w dni, gdy nie ma nowego obwieszczenia. Wzorem dla polskiego rozwiązania były analogiczne regulacje już działające w Chorwacji, Grecji i na Węgrzech.
Powiązane głosowania
4 inne głosowania w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych