głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPkt. 4 Sprawozdanie Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (druki nr 2206, 2234 i 2234-A)
Wyniki głosowania
Sejm uchwalił całą ustawę reformującą system finansów publicznych — 418 posłów zagłosowało za, zero przeciw, 19 wstrzymało się. Ustawa realizuje kamień milowy A2aG KPO (czyli jeden z warunków, które Polska musi spełnić, żeby dostać pieniądze z unijnego funduszu odbudowy po pandemii).
Analiza
08 marca 2026, 09:50
W skrócie
To duża reforma przepisów o tym, jak państwo planuje i wydaje pieniądze — wymagana przez Unię Europejską jako warunek wypłaty miliardów euro z KPO (Krajowego Planu Odbudowy). Ustawa zmienia sposób pokazywania wydatków budżetowych, wprowadza obowiązek oceniania dużych inwestycji publicznych przed ich uruchomieniem i usprawnia planowanie budżetowe tak, żeby nowy budżet mógł działać od pierwszego dnia nowego roku. Wcześniej tego samego dnia Sejm przyjął siedem poprawek Komisji Finansów Publicznych do tego projektu — to głosowanie końcowe zatwierdziło całą ustawę ze wszystkimi poprawkami.
Co się zmienia
- 1Nowe grupy wydatków budżetu państwa — art. 124 ufp (ustawy o finansach publicznych — podstawowej ustawy regulującej finanse państwa): dotychczasowe 'dotacje i subwencje' zastąpią 'transfery bieżące', a obsługa długu i składka do UE przestają być osobnymi kategoriami i wchodzą do innych grup — efekt: prostszy i bardziej przejrzysty budżet
- 2Obowiązek oceny każdej inwestycji publicznej o szacunkowym koszcie co najmniej 10 mln zł finansowanej w min. 50% ze środków publicznych — nowy art. 133aa ufp (inwestor — np. ministerstwo, agencja rządowa — musi przed podjęciem decyzji udokumentować celowość, efektywność i brak tańszej alternatywy; dotyczy środków z budżetu państwa, funduszy państwowych i funduszy BGK)
- 3Obowiązek publicznej publikacji oceny inwestycji w BIP (Biuletynie Informacji Publicznej — oficjalnym serwisie ogłoszeń administracji publicznej) gdy szacunkowy koszt przekracza 500 mln zł — nowy art. 133ab ufp (transparentność strategicznych inwestycji rządowych)
- 4Coroczna publikacja szczegółowych informacji o realizowanych inwestycjach o wartości kosztorysowej powyżej 100 mln zł przez cały czas ich trwania — nowy art. 133ac ufp (obejmuje: nazwę inwestycji, wykonawcę, koszty, źródła finansowania, termin realizacji i oczekiwane korzyści)
- 5Skrócenie terminów planowania budżetowego: przekazywanie projektów planów finansowych — z 1 grudnia na 25 listopada (art. 143 ufp), a informacji o kwotach wydatków po uchwaleniu budżetu — z 10 dni roboczych na 7 dni kalendarzowych (art. 146 ufp); efekt: nowy budżet może działać realnie od 1 stycznia, a nie jak dotąd — po kilku tygodniach opóźnienia
- 6Zwiększenie limitu przeniesień wydatków majątkowych bez zgody Ministra Finansów z 100 tys. zł do 500 tys. zł — art. 171 ust. 3 ufp (ministerstwa i urzędy mają większą swobodę w przesuwaniu środków między pozycjami bez biurokratycznych wniosków)
- 7Obowiązek umieszczania w uzasadnieniu do ustawy budżetowej planów finansowych funduszy zarządzanych przez BGK (Bank Gospodarstwa Krajowego — bank państwowy zarządzający m.in. Funduszem Wsparcia Sił Zbrojnych i innymi funduszami pozabudżetowymi) — art. 142 ufp (lepsza kontrola parlamentarna nad pieniędzmi trzymanymi poza głównym budżetem)
- 8Stały mechanizm szybkiego tworzenia rezerwy celowej na klęski żywiołowe, epidemie i zagrożenia geopolityczne — nowy art. 177a ufp (dotychczas taki przepis musiał być wpisywany co roku do specjalnej ustawy towarzyszącej budżetowi — teraz jest na stałe w prawie)
- 9Wyłączenie świadczeń ratowniczych (wypłacanych zasłużonym strażakom i ratownikom górskim po przejściu na emeryturę) z limitu wydatków na 10 lat — zmiana art. 50 ust. 6 ufp (liczba świadczeniobiorców jest trudna do przewidzenia, co wielokrotnie powodowało przekraczanie planowanego limitu)
Kogo dotyczy
Ministerstwa i urzędy centralne (dysponenci części budżetowych) — nowe obowiązki przy planowaniu i raportowaniu wydatków; agencje rządowe, spółki Skarbu Państwa i inne podmioty publiczne planujące inwestycje powyżej 10 mln zł finansowane ze środków publicznych — obowiązek sporządzania ocen inwestycji; jednostki samorządu terytorialnego — nowe możliwości elastycznego zarządzania budżetem (m.in. przesuwanie środków między działami przez zarząd); zasłużeni strażacy ochotnicy i ratownicy górscy pobierający świadczenia ratownicze — stabilniejsze finansowanie tych świadczeń; obywatele jako podatnicy — większa przejrzystość dużych inwestycji publicznych dzięki publikacjom w BIP
Praktyczny wpływ
Każdy obywatel będzie mógł sprawdzić w internecie (w Biuletynie Informacji Publicznej) szczegółowe informacje o dużych inwestycjach rządowych — jakie korzyści mają przynieść, ile kosztują i jak przebiega ich realizacja. Dzięki skróceniu terminów planowania budżetowego ministerstwa i urzędy będą mogły uruchamiać środki z nowego budżetu już od 1 stycznia, a nie jak dotąd — po kilku tygodniach oczekiwania na zatwierdzenie planów. Polska wypełnia kolejny warunek KPO, co otwiera drogę do wypłaty kolejnych transz unijnych środków.
Powiązane głosowania
7 innych głosowań w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych