wniosek o przystąpienie do drugiego czytania bez kierowania projektu do komisji
OdrzuconoPkt. 19 Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o likwidacji Funduszu Przeciwdziałania COVID-19 (druk nr 1652) - kontynuacja
Wyniki głosowania
Sejm odrzucił wniosek Konfederacji o pominięcie prac komisji i natychmiastowe przejście do drugiego czytania projektu likwidacji Funduszu Przeciwdziałania COVID-19 — 415 posłów było przeciw, zaledwie 20 za.
Analiza
09 marca 2026, 19:39
W skrócie
Fundusz Przeciwdziałania COVID-19 to specjalny fundusz założony w 2020 r. w Banku Gospodarstwa Krajowego (BGK), który miał finansować walkę z pandemią, a po jej zakończeniu w 2023 r. nadal działa i zdążył zgromadzić ponad 220 miliardów złotych długu. Konfederacja złożyła projekt ustawy, który formalnie by go zlikwidował i przeniósł wszystkie wydatki do zwykłego budżetu państwa pod kontrolę parlamentu. Wniosek o „tryb ekspresowy" — żeby przegłosować projekt od razu bez analizy w komisji — przepadł niemal jednogłośnie.
Co nie weszło w życie
- 1Uchylenie przepisów powołujących Fundusz do życia — art. 1 druku 1652 uchyla art. 65–67 i 69–69b ustawy covidowej z marca 2020 r. (to właśnie te artykuły w 2020 r. stworzyły Fundusz w BGK i określiły zasady jego działania)
- 2Formalna likwidacja Funduszu z dniem wejścia ustawy w życie — art. 4 druku 1652 (jeden zdanie: Fundusz przestaje istnieć)
- 3Przejęcie wszystkich wydatków i zadań Funduszu przez budżet państwa — art. 5 druku 1652 (to co dotąd finansował Fundusz poza budżetem, wchodzi do jawnego budżetu kontrolowanego przez Sejm)
- 4Minister Finansów zostaje likwidatorem Funduszu — art. 7 druku 1652, wchodzi w życie już 1 października 2025 r. (minister odpowiada za zamknięcie rachunków, przejęcie aktywów i spłatę zobowiązań)
- 5Likwidator podpisuje z BGK umowę regulującą wypłaty w trakcie likwidacji — art. 8 druku 1652 (BGK prowadził rachunek Funduszu, więc musi uregulować zasady wypłat resztek środków)
- 6Usunięcie ulgi podatkowej — art. 2 i 3 druku 1652 uchylają możliwość odliczania darowizn na Fundusz od podstawy opodatkowania w PIT (podatek dochodowy od osób fizycznych) i CIT (podatek dochodowy od firm)
- 7Ustawa weszłaby w życie 1 stycznia 2026 r. — art. 11 druku 1652 (termin wybrany tak, by wydatki Funduszu zdążyły trafić do ustawy budżetowej na 2026 r.)
Kogo dotyczy
Ministerstwo Finansów (przejęłoby rolę likwidatora i zarządzało zamknięciem Funduszu); BGK — Bank Gospodarstwa Krajowego (przestałby prowadzić rachunek Funduszu); samorządy i jednostki budżetowe, które dotychczas otrzymywały środki z Funduszu (ich finansowanie przeszłoby do budżetu centralnego); podatnicy PIT i CIT, którzy odliczali darowizny na Fundusz (straciliby tę ulgę)
Praktyczny wpływ
Likwidacja nie oznaczałaby umorzenia długu Funduszu — ponad 220 mld zł zobowiązań i tak jest gwarantowane przez Skarb Państwa z mocy ustawy, więc obciążenie podatników pozostaje. Zmiana polegałaby natomiast na tym, że te gigantyczne wydatki stałyby się widoczne w oficjalnym budżecie państwa i podlegałyby corocznej kontroli Sejmu, zamiast funkcjonować w funduszu poza standardową procedurą budżetową.
Kontrowersje
Fundusz był wielokrotnie krytykowany przez NIK za finansowanie wydatków niezwiązanych z pandemią — z pieniędzy covidowych wypłacano m.in. dodatki węglowe, dodatki elektryczne, wsparcie dla turystyki i inwestycje lokalne, bez przejrzystych zasad podziału. Sam rząd Donalda Tuska przed wyborami 2023 r. obiecywał likwidację takich pozabudżetowych funduszy (konkret nr 69 programu KO: „Przywrócimy przejrzystość finansów publicznych"), a politycy PSL i KO publicznie krytykowali Fundusz — mimo to partie rządzącej koalicji zagłosowały przeciwko szybkiemu procedowaniu tego projektu złożonego przez Konfederację.
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych
