głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPkt. 3 Sprawozdanie Komisji o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym oraz niektórych innych ustaw (druki nr 1346, 1988 i 1988-A)
Wyniki głosowania
Sejm uchwalił ustawę przyznającą językowi śląskiemu status języka regionalnego stosunkiem 244 głosów za do 196 przeciw — ale prezydent Karol Nawrocki odmówił jej podpisania i 12 lutego 2026 r. skierował ją do ponownego rozpatrzenia przez Sejm (druk 2266).
Analiza
09 marca 2026, 19:25
W skrócie
Ustawa wpisuje język śląski do polskiego prawa obok języka kaszubskiego jako drugi oficjalny język regionalny w Polsce — czyli taki, który korzysta z ochrony państwa: może być nauczany w szkołach, dostawać dotacje z budżetu i być uwzględniany przez nadawców radiowych i telewizyjnych. Koalicja rządząca (KO, PSL, Polska2050, Lewica, Razem) przegłosowała projekt niemal w całości, PiS i Konfederacja głosowały przeciw. Ustawa nie weszła jednak w życie — prezydent Nawrocki ją zawetował, co oznacza, że Sejm musi ją przegłosować ponownie, tym razem większością 3/5 głosów, by przełamać weto.
Co się zmienia
- 1Język śląski wpisany obok kaszubskiego jako drugi język regionalny w Polsce — art. 1 pkt 3 druku 1988 zmienia art. 19 ust. 2 ustawy o mniejszościach z 2005 r. (dotąd jedynym językiem regionalnym był kaszubski; ustawa mówi wprost: 'Językami regionalnymi w rozumieniu ustawy są język kaszubski oraz język śląski').
- 2Dwie osoby reprezentujące społeczność śląskojęzyczną wchodzą do Komisji Wspólnej Rządu i Mniejszości Narodowych i Etnicznych — art. 1 pkt 6 druku 1988 zmienia art. 24 ust. 1 pkt 3 (Komisja Wspólna to organ, gdzie przedstawiciele mniejszości negocjują z rządem swoje sprawy; dotąd społeczność śląska nie miała w niej żadnej reprezentacji).
- 3Nauka języka śląskiego w szkołach możliwa od roku szkolnego 2026/2027 — art. 14 druku 1988 (rodzice i uczniowie mogą składać wnioski o organizację lekcji języka śląskiego jako języka regionalnego, analogicznie jak dziś funkcjonuje nauczanie kaszubskiego).
- 4Dotacje państwowe na ochronę i rozwój języka śląskiego przyznawane po raz pierwszy na rok 2027 — art. 12 druku 1988 (chodzi o środki dla organizacji zajmujących się wydawaniem słowników, prowadzeniem teatru, mediów śląskojęzycznych itp.).
- 5Nadawcy radiowi i telewizyjni z koncesjami dla społeczności śląskiej objęci lżejszymi wymogami polskojęzycznej zawartości programów — art. 4 druku 1988 zmienia ustawę o radiofonii i telewizji (KRRiT wyda rozporządzenie precyzujące proporcje treści polskich i regionalnych).
- 6Prawo oświatowe zaktualizowane — art. 10 druku 1988 zmienia ustawę Prawo oświatowe z 2016 r. dodając do zadań szkół 'podtrzymywanie tożsamości językowej uczniów posługujących się językami regionalnymi' (nowy przepis wymienia wprost społeczności języków regionalnych, wcześniej mówiło się tylko o mniejszościach narodowych).
- 7Słowo 'język regionalny' zmienione na 'języki regionalne' (liczba mnoga) w kilku ustawach: prawie geodezyjnym, systemie oświaty, radiofonii, ustawie o języku polskim, prawie zamówień publicznych i innych — art. 2–11 druku 1988 (zmiany techniczne dostosowujące przepisy do faktu, że regionalnych języków jest teraz dwa).
Kogo dotyczy
Ślązacy posługujący się mową śląską — według spisu powszechnego z 2021 r. ok. 458 tys. osób używa jej w domu, a ok. 586 tys. deklaruje śląską tożsamość narodową. Pośrednio: szkoły na Śląsku (nauczyciele, uczniowie i ich rodzice), organizacje kulturalne zajmujące się językiem śląskim, lokalne radia i telewizje z koncesjami dla społeczności śląskiej, samorządy gminne z obszarów zamieszkałych przez Ślązaków.
Praktyczny wpływ
Ustawa nie weszła w życie z powodu prezydenckiego weta — Sejm musi ją przegłosować ponownie większością 3/5 głosów (czyli ok. 276 posłów), a koalicja rządząca liczy ledwie ok. 244 posłów. Gdyby jednak weto zostało przełamane lub ustawa weszła w życie inną drogą, Ślązacy zyskaliby prawo do ubiegania się o lekcje swojego języka w szkole publicznej (finansowane z budżetu państwa), a budżet centralny musiałby co roku przeznaczać środki na podręczniki i materiały dydaktyczne — projektodawcy szacują koszt ok. 1 mln zł w pierwszych latach. To już drugi raz, gdy ta sama ustawa pada ofiarą prezydenckiego weta — analogiczny projekt uchwalony przez poprzedni Sejm w 2024 roku zawetował prezydent Andrzej Duda.
Kontrowersje
To jedna z bardziej polaryzujących ustaw kulturowych ostatnich lat. Projekt był już uchwalony przez Sejm w 2024 r. i zawetowany przez prezydenta Dudę — teraz historia się powtarza: ustawa ponownie uchwalona, ponownie zawetowana (tym razem przez prezydenta Nawrockiego, druk 2266 z 12 lutego 2026 r.). Spór polityczny nakłada się na spór językoznawczy: PiS i Konfederacja twierdzą, że śląski to dialekt języka polskiego, a uznanie go za język regionalny to krok w stronę separatyzmu. Autorzy ustawy i większość koalicji odpierają, że rozróżnienie język–dialekt jest decyzją prawno-polityczną, nie językoznawczą (przed 2005 r. dokładnie te same zarzuty stawiano kaszubskiemu). Wynik głosowania — niemal stuprocentowy podział wzdłuż linii koalicja rządząca kontra PiS/Konfederacja — odzwierciedla głęboki spór o tożsamość regionalną Śląska i granice polskiej tożsamości narodowej.
Powiązane głosowania
1 inne głosowanie w tym procesie legislacyjnym
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych
