głosowanie nad całością projektu.
PrzyjętoPkt. 2 Sprawozdanie Komisji o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (druki nr 2005 i 2057)
Wyniki głosowania
Sejm uchwalił niemal jednogłośnie (419 za, 2 przeciw) ustawę naprawiającą błędy w przepisach o dotacjach dla niepublicznych przedszkoli i szkół, które powstały jako niezamierzony skutek uboczny reformy finansowania samorządów z 2024 roku.
W skrócie
Gminy i powiaty wypłacają dotacje (pieniądze z budżetu publicznego) prywatnym przedszkolom i szkołom, które nie są prowadzone przez samorząd. Ustawa z października 2024 r. o dochodach samorządów przypadkowo zepsuła te przepisy — nowe niepubliczne placówki musiały zgłosić dane do rządowej bazy danych SIO jeszcze przed otwarciem, co jest fizycznie niemożliwe, przez co traciły prawo do dotacji. Ta ustawa naprawia ten błąd i przy okazji odblokowuje wypłatę wstrzymanych dotacji dla dorosłych uczniów szkół zawodowych.
Co się zmienia
- 1Nowe niepubliczne przedszkola i szkoły mogą otrzymać dotację od razu po otwarciu — obowiązek zgłoszenia danych do SIO (System Informacji Oświatowej — rządowa baza danych o uczniach i placówkach) stosuje się dopiero po rozpoczęciu działalności, a nie przed nią (art. 1 pkt 1 druku 2057 — zmiana art. 33 ust. 3 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, który określa warunki otrzymania dotacji przez nowe placówki).
- 2Powiaty odzyskują podstawę prawną do wypłacenia zaległych dotacji 'za efekt' — czyli pieniędzy należnych za ukończenie przez dorosłego słuchacza kursu zawodowego lub szkoły ponadpodstawowej przed 1 stycznia 2025 r., które po reformie 2024 r. utknęły bez przepisu pozwalającego je wypłacić (art. 1 pkt 2 druku 2057 — nowy art. 145k, nakazujący stosować przepisy sprzed 31 grudnia 2024 r. dla tych przypadków).
- 3Zaległe dotacje 'za efekt' muszą być wypłacone jednorazowo w ciągu 30 dni od wejścia ustawy w życie — dotyczy wszystkich dotacji, do których prawo powstało przed dniem ogłoszenia, a które nie zostały jeszcze wypłacone (art. 3 druku 2057).
- 4Branżowe centra umiejętności (BCU — praktyczne centra kształcenia zawodowego współfinansowane z UE, wyłonione w konkursach z lat 2024–2025) otrzymują finansowanie z 'kwoty potrzeb oświatowych' (środki na oświatę przekazywane samorządom) w okresie od 1 lipca do 31 grudnia 2026 r. (art. 2 druku 2057 — nowe art. 33b i 33c dodane przez komisję, nieobecne w pierwotnym projekcie).
- 5Komisja usunęła z oryginalnego projektu art. 145l, który ograniczał wzrost podstawowej kwoty dotacji (PKD) dla przedszkoli w 2026 r. do maksymalnie 3% ponad poziom z 2025 r. — przepis miał zapobiec nieuzasadnionemu skokowi dotacji w gminach, gdzie liczba dzieci w przedszkolach spadnie o prognozowane ~7,7% (zmiana wprowadzona przez Komisję Edukacji i Nauki oraz Komisję Samorządu Terytorialnego).
Kogo dotyczy
Właściciele (organy prowadzące) nowo otwieranych niepublicznych i publicznych niesamorządowych przedszkoli, szkół i placówek oświatowych — zyskują prawo do dotacji od pierwszego dnia działalności. Gminy i powiaty dotujące prywatne placówki oświatowe — muszą wypłacić zaległe dotacje. Dorośli słuchacze niepublicznych i niesamorządowych szkół ponadpodstawowych oraz kursów kwalifikacyjnych zawodowych (KKZ), którzy ukończyli naukę przed 1 stycznia 2025 r. Branżowe centra umiejętności (BCU) wyłonione w konkursach MEN z lat 2024–2025.
Praktyczny wpływ
Placówki, którym gminy lub powiaty odmawiały dotacji przez błąd prawny z 2024 r., dostaną zaległe pieniądze w ciągu 30 dni od ogłoszenia ustawy w Dzienniku Ustaw (ustawa wchodzi w życie następnego dnia po ogłoszeniu; opublikowana jako DU/2026/34). Usunięcie przez komisję art. 145l oznacza, że gminy z dużym ubytkiem dzieci przedszkolnych w 2026 r. nie będą miały ustawowego pułapu wzrostu dotacji dla niepublicznych przedszkoli — kwestia ta pozostaje nierozwiązana legislacyjnie.
Jak głosowały partie?
Głosy posłów
460 głosów indywidualnych
